{"id":4350,"date":"2021-08-04T21:48:15","date_gmt":"2021-08-04T19:48:15","guid":{"rendered":"https:\/\/www.touchofart.eu\/blog\/?p=4350"},"modified":"2021-08-04T21:48:16","modified_gmt":"2021-08-04T19:48:16","slug":"tadeusz-kantor-mistrz-wielu-talentow","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.touchofart.eu\/blog\/tadeusz-kantor-mistrz-wielu-talentow\/","title":{"rendered":"Tadeusz Kantor. Mistrz wielu talent\u00f3w"},"content":{"rendered":"\n<p><\/p>\n\n\n\n<p><\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-gallery aligncenter columns-1 is-cropped wp-block-gallery-1 is-layout-flex wp-block-gallery-is-layout-flex\"><ul class=\"blocks-gallery-grid\"><li class=\"blocks-gallery-item\"><figure><a href=\"https:\/\/www.touchofart.eu\/blog\/wp-content\/uploads\/2021\/08\/Kantor_Emballage_parasol_kafel.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"860\" height=\"580\" src=\"https:\/\/www.touchofart.eu\/blog\/wp-content\/uploads\/2021\/08\/Kantor_Emballage_parasol_kafel.jpg\" alt=\"\" data-id=\"4351\" data-full-url=\"https:\/\/www.touchofart.eu\/blog\/wp-content\/uploads\/2021\/08\/Kantor_Emballage_parasol_kafel.jpg\" data-link=\"https:\/\/www.touchofart.eu\/blog\/?attachment_id=4351\" class=\"wp-image-4351\" srcset=\"https:\/\/www.touchofart.eu\/blog\/wp-content\/uploads\/2021\/08\/Kantor_Emballage_parasol_kafel.jpg 860w, https:\/\/www.touchofart.eu\/blog\/wp-content\/uploads\/2021\/08\/Kantor_Emballage_parasol_kafel-300x202.jpg 300w, https:\/\/www.touchofart.eu\/blog\/wp-content\/uploads\/2021\/08\/Kantor_Emballage_parasol_kafel-768x518.jpg 768w, https:\/\/www.touchofart.eu\/blog\/wp-content\/uploads\/2021\/08\/Kantor_Emballage_parasol_kafel-140x94.jpg 140w\" sizes=\"(max-width: 860px) 100vw, 860px\" \/><\/a><\/figure><\/li><\/ul><figcaption class=\"blocks-gallery-caption\"><br><br>Tadeusz Kantor, <em>Emballage II, parasol i\u00a0posta\u0107<\/em>, 1967 r.,205&#215;160 cm, technika mieszana, Muzeum Narodowe we Wroc\u0142awiu <br>(\u017ar\u00f3d\u0142o: mnwr.pl)<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n<p><\/p>\n\n\n\n<p><\/p>\n\n\n\n<p><\/p>\n\n\n\n<p>Mistrz. Artysta maj\u0105cy wiele pasji. Ci, kt\u00f3rych uczy\u0142 wcielania si\u0119 w kolejne postacie, rozpoznawania technik malarskich czy tworzenia pierwszych w \u017cyciu happening\u00f3w przyznaj\u0105, \u017ce jego dzie\u0142a by\u0142y zjawiskami.<\/p>\n\n\n\n<p>Tadeusz Kantor urodzi\u0142 si\u0119 6 kwietnia 1915 roku w Wielopolu Skrzy\u0144skim w Tarnowskiem, jednak niemal nie pami\u0119ta rodzinnej miejscowo\u015bci. Ma 6 lat gdy wraz z matk\u0105 jedzie do Tarnowa. W por\u00f3wnaniu z Wielopolem Skrzy\u0144skim, kt\u00f3re ma kilka ulic, Tarn\u00f3w wydaje mu si\u0119 metropoli\u0105. Po latach Kantor przeprowadzi si\u0119 do Krakowa, gdzie wraz z innymi malarzami reaktywuje Grup\u0119 Krakowsk\u0105.<\/p>\n\n\n\n<p>Na razie ko\u0144czy IV klas\u0119 w Seminarium Nauczycielskim M\u0119skim. Potem uczy si\u0119 w tarnowskim gimnazjum im. Kazimierza Brodzi\u0144skiego. Ju\u017c wtedy marzy o byciu kim\u015b rozpoznawalnym.<\/p>\n\n\n\n<p>Na pocz\u0105tku pa\u017adziernika 1934 roku Kantorowi udaje si\u0119 spe\u0142ni\u0107 swoje wielkie pragnienie &#8211; zdaje do krakowskiej ASP. W pracowni W\u0142adys\u0142awa Jarockiego uczy si\u0119 tajnik\u00f3w malarstwa. Ma idola, jest nim Stanis\u0142aw Wyspia\u0144ski. Kantor podziwia wszystko co wi\u0105\u017ce si\u0119 z malarzem, fascynuj\u0105 go kolory jakich u\u017cywa. To dla niego wa\u017cny okres &#8211; odkrywa, \u017ce r\u00f3wnie co tradycyjne obrazy poci\u0105ga go malarstwo dekoracyjne i teatralne.<\/p>\n\n\n\n<p>Spokojny czas jednak szybko si\u0119 ko\u0144czy. Rozpoczyna si\u0119 II wojna \u015bwiatowa. Do Polski wkraczaj\u0105 Niemcy, wkr\u00f3tce potem Rosjanie. Ci co maj\u0105 rodzin\u0119 na wsi wyje\u017cd\u017caj\u0105. Inni, jak Tadeusz Kantor, zostaj\u0105 w Krakowie. Do Tarnowa go nie ci\u0105gnie, do rozbitej rodziny tym bardziej. <\/p>\n\n\n\n<p>Jednak uwa\u017ca si\u0119 za szcz\u0119\u015bciarza. Dzi\u0119ki obronie dyplomu (zdobywa go 12 grudnia 1939 roku) Kantor zarabia na \u017cycie jako malarz pokojowy. Wkr\u00f3tce upomina si\u0119 o niego proboszcz ko\u015bcio\u0142a w Nockowej. Wtedy gdy powoli zaczyna uk\u0142ada\u0107 sobie \u017cycie spada cios. Dowiaduje si\u0119 o aresztowaniu i wywiezieniu ojca do O\u015bwi\u0119cimia.<\/p>\n\n\n\n<p>W 1945 roku Kantor staje si\u0119 jedn\u0105 z najwa\u017cniejszych postaci \u017cycia artystycznego. Wsp\u00f3\u0142tworzy Grup\u0119 M\u0142odych Plastyk\u00f3w, podejmuje prac\u0119 kierownika malarni krakowskiego Starego Teatru i zapisuje na kurs scenografii prowadzony przez Andrzeja Pronaszk\u0119. To kolejny po Wyspia\u0144skim idol, o spotkaniu kt\u00f3rego skrycie marzy.<\/p>\n\n\n\n<p>Kantor kocha sztuk\u0119 m\u00f3wi\u0105c\u0105 o wsp\u00f3\u0142czesnych problemach. Wraz z Mieczys\u0142awem Por\u0119bskim, przyjacielem i cenionym historykiem sztuki, pisze manifest \u201espot\u0119gowanego realizmu\u201d. Namawia artyst\u00f3w do ryzyka, eksperyment\u00f3w, wy\u015bmiewa osoby przywi\u0105zane do polityki i ideologii. Sam tworzy dzie\u0142a w oparciu o nowoczesne rozwi\u0105zania, modyfikuje je. Jest przekonany, \u017ce nale\u017cy znie\u015b\u0107 \u201esztywne, u\u015bwi\u0119cone tradycj\u0105 granice mi\u0119dzy sztukami\u201d.<\/p>\n\n\n\n<p>By\u0107 mo\u017ce w\u0142a\u015bnie dlatego wraz z Mari\u0105 Jarem\u0105 jedzie na Mi\u0119dzynarodow\u0105 Wystaw\u0119 Sztuki Wsp\u00f3\u0142czesnej. Dla Kantora to pierwsza wizyta w Pary\u017cu. W Mie\u015bcie \u015awiate\u0142 opr\u00f3cz Mus\u00e9e d&#8217;Art Moderne podziwia inne s\u0142ynne zabytki. Ch\u0142onie sztuk\u0119 wsp\u00f3\u0142czesn\u0105 wszystkimi zmys\u0142ami. Pragnie stworzy\u0107 w\u0142asn\u0105, ca\u0142kowicie niezale\u017cn\u0105 galerii sztuki aktualnej. Tak powstaje Galeria Krzysztofory. Miejsce, w kt\u00f3rym artysta godzinami rozprawia o grafice, rze\u017abie i malarstwie.<\/p>\n\n\n\n<p>W 1948 roku Kantor obejmuje stanowisko profesora malarstwa w krakowskiej Wy\u017cszej Szkole Sztuk Plastycznych. Nied\u0142ugo p\u00f3\u017aniej organizuje I Wystaw\u0119 Sztuki Nowoczesnej. Dobre czasy szybko si\u0119 ko\u0144cz\u0105. Kantor jako wr\u00f3g socrealizmu traci posad\u0119 nauczyciela. Chocia\u017c pracuje w Pa\u0144stwowych Teatrach Dramatycznych bardzo brakuje mu obraz\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n<p>Sze\u015b\u0107 lat p\u00f3\u017aniej, w 1955 roku, wraz z innymi artystami, tj. Erna Rosenstein, Jerzy Nowosielski czy Kazimierz Mikulski, Tadeusz protestuje przeciwko realizmowi socjalistycznemu. W Domu Plastyk\u00f3w wystawia \u201e9 malarzy\u201d. Praca ku zgorszeniu w\u0142adz cieszy si\u0119 coraz wi\u0119kszym zainteresowaniem. <\/p>\n\n\n\n<p>Dlatego gdy dwa lata p\u00f3\u017aniej reaktywowana zostaje Grupa Krakowska II, Kantor nie kryje \u0142ez wzruszenia. Tym bardziej, \u017ce zostaje jej pierwszym prezesem. A tak\u017ce jednym z najbardziej cenionych artyst\u00f3w grupy.<\/p>\n\n\n\n<p>Sporo podr\u00f3\u017cuje. Regularnie odwiedza Sztokholm, D\u00fcsseldorf, Hamburg, o Pary\u017cu i Nowym Jorku nie wspominaj\u0105c. Tworzy metaforyczne, oszcz\u0119dne, o ch\u0142odnej kolorystyce obrazy. Nie zapomina o taszystowskich, malowanych gwa\u0142townymi poci\u0105gni\u0119ciami p\u0119dzla kompozycjach. Wyjawia, \u017ce s\u0105 \u201ewydzielin\u0105\u201d jego wn\u0119trza. Te dzie\u0142a szczeg\u00f3lnie mocno przypadaj\u0105 do gustu Francuzom.<\/p>\n\n\n\n<p>Kantor ci\u0105gle zmienia styl &#8211; z monochromatycznych p\u0142\u00f3cien przechodzi w asambla\u017ce i ambala\u017ce. Na p\u0142\u00f3tnach malarz umieszcza u\u017cywane, czasem mocno zniszczone przedmioty. Jest w\u015br\u00f3d nich parasol, ukochany symbol, kt\u00f3ry nazywa \u201eobjawem realno\u015bci ni\u017cszej rangi\u201d.<\/p>\n\n\n\n<p>Coraz cz\u0119\u015bciej i ch\u0119tniej bierze udzia\u0142 w anty &#8211; wystawach i happeningach. Tak powstaj\u0105, m.in. \u201eWystawa Popularna\u201d, \u201eLinia podzia\u0142u\u201d, \u201eList\u201d w warszawskiej Galerii Foksal i \u201eLekcja anatomii wg Rembrandta\u201d w norymberskiej Kunsthalle.<\/p>\n\n\n\n<p>Mimo zmieniaj\u0105cych si\u0119 m\u00f3d Tadeusz pozostaje wierny \u201eobiektom sztuki\u201d. Kantor: \u201eMoim domem by\u0142o i jest moje dzie\u0142o\u201d. Pytany o rol\u0119 jak\u0105 wed\u0142ug niego pe\u0142ni dzie\u0142o, namy\u015bla si\u0119 przez chwil\u0119, po czym m\u00f3wi: \u201eSztuka, kt\u00f3r\u0105 tworz\u0119, posiada konstrukcj\u0119 wzruszenia, to znaczy robi\u0119 wszystko, by wytworzy\u0107 \u00abpole wzruszenia\u00bb\u201d. Dodaje: \u201eRytm tw\u00f3rczo\u015bci jest nieprzerwany; wymaga totalnego, bez reszty permanentnego zaanga\u017cowania my\u015bli, woli i wyobra\u017ani\u201d.<\/p>\n\n\n\n<p>Mawia, \u017ce dzie\u0144 bez pracy jest dniem straconym. \u017byje intensywnie. Umiera 8 grudnia 1990 roku w trakcie \u201eDzi\u015b s\u0105 moje urodziny\u201d, jednym z najpopularniejszych stworzonych przez siebie przedstawie\u0144.<\/p>\n\n\n\n<p>Tadeusz Kantor dla wielu os\u00f3b sta\u0142 si\u0119 symbolem nowoczesnej, bezkompromisowej sztuki. Otwarcie walczy\u0142 o to, by tworzy\u0107 niezapomniane dzie\u0142a. Zar\u00f3wno w Polsce jak i na \u015bwiecie. Z tego powodu bywa nazywany mistrzem wielu talent\u00f3w. Tw\u00f3rc\u0105, bez kt\u00f3rego wiele os\u00f3b nie wyobra\u017ca sobie sztuki figuratywnej.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Mistrz. Artysta maj\u0105cy wiele pasji. Ci, kt\u00f3rych uczy\u0142 wcielania si\u0119 w kolejne postacie, rozpoznawania technik malarskich czy tworzenia pierwszych w \u017cyciu happening\u00f3w przyznaj\u0105, \u017ce jego dzie\u0142a by\u0142y zjawiskami. Tadeusz Kantor urodzi\u0142 si\u0119 6 kwietnia 1915 roku w Wielopolu Skrzy\u0144skim w Tarnowskiem, jednak niemal nie pami\u0119ta rodzinnej miejscowo\u015bci. Ma 6 lat gdy wraz z matk\u0105 jedzie&#8230;<\/p>\n","protected":false},"author":6,"featured_media":4351,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[13],"tags":[4138,4118,4134,4123,4120,4121,4128,4149,4116,4136,4129,4135,4124,4139,4184,4174,4178,4153,4169,4117,4142,4125,4126,4141,4182,4188,4187,4155,4170,4146,4163,4165,4144,4158,4137,4183,4179,4175,4192,4190,4180,4191,4185,4131,4133,4151,4156,4157,4166,4171,4172,1504,4119,4130,4122,4150,4140,4173,4168,4189,4186,4132,4154,4143,4162,4160,4145,4148,4159,4161],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.touchofart.eu\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4350"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.touchofart.eu\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.touchofart.eu\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.touchofart.eu\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/6"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.touchofart.eu\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=4350"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.touchofart.eu\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4350\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":4352,"href":"https:\/\/www.touchofart.eu\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4350\/revisions\/4352"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.touchofart.eu\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media\/4351"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.touchofart.eu\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=4350"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.touchofart.eu\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=4350"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.touchofart.eu\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=4350"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}