{"id":4012,"date":"2020-09-19T11:01:59","date_gmt":"2020-09-19T09:01:59","guid":{"rendered":"http:\/\/www.touchofart.eu\/blog\/?p=4012"},"modified":"2020-09-19T11:01:59","modified_gmt":"2020-09-19T09:01:59","slug":"rafal-olbinski-tworca-polskiej-szkoly-plakatu","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.touchofart.eu\/blog\/rafal-olbinski-tworca-polskiej-szkoly-plakatu\/","title":{"rendered":"Rafa\u0142 Olbi\u0144ski. Tw\u00f3rca polskiej szko\u0142y plakatu"},"content":{"rendered":"\n
\"\"

Rafa\u0142 Olbi\u0144ski, „Weather Forecast”, o\u0142\u00f3wek na papierze, 54×40 cm, galeria Touch of Art<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

<\/p>\n\n\n\n

Rafa\u0142 Olbi\u0144ski urodzi\u0142 si\u0119 21 lutego 1943 roku w Kielcach. Chocia\u017c uko\u0144czy\u0142 architektur\u0119 na warszawskiej Politechnice, swoje \u017cycie artysta zwi\u0105za\u0142 z nowoczesnym plakatem, malarstwem i grafik\u0105. Pod koniec lat 60. Olbi\u0144ski rozpocz\u0105\u0142 wsp\u00f3\u0142prac\u0119 z magazynem \u201eJazz Forum\u201d, w kt\u00f3rym pe\u0142ni\u0142 funkcj\u0119 redaktora graficznego. <\/p>\n\n\n\n

W 1981 roku Rafa\u0142 Olbi\u0144ski wyemigrowa\u0142 do Pary\u017ca, sk\u0105d rok p\u00f3\u017aniej wyjecha\u0142 do Stan\u00f3w Zjednoczonych. Powr\u00f3t do kraju uniemo\u017cliwi\u0142o mu wprowadzenie przez w\u0142adze komunistyczne stanu wojennego. W jednym z wywiad\u00f3w powiedzia\u0142: \u201eJestem ameryka\u0144skim plastykiem urodzonym w Polsce. Gdybym w 1981 roku mimo \u00abwojny\u00bb wr\u00f3ci\u0142 do kraju, z pewno\u015bci\u0105 nie poszed\u0142bym w kierunku, jaki wybra\u0142em\u201d.
Pocz\u0105tki by\u0142y jednak trudne. Dopiero cztery lata po zamieszkaniu w Ameryce malarz i plakacista podj\u0105\u0142 prac\u0119 w School of Visual Arts w Nowym Jorku, jednej z najlepszych uczelni artystycznych na \u015bwiecie. Redaktor gazety, z kt\u00f3r\u0105 Olbi\u0144ski nawi\u0105za\u0142 wsp\u00f3\u0142prac\u0119 powiedzia\u0142 o nim: \u201e(…) Wyr\u00f3\u017cnia\u0142a go zawodowa r\u0119ka i umiej\u0119tno\u015b\u0107 skr\u00f3towego rozmienia rzeczywisto\u015bci. Graficznie potrafi\u0142 odda\u0107 istot\u0119 rzeczy. I nawet dzia\u0142aj\u0105c w du\u017cym stresie potrafi\u0142 zachowa\u0107 luz artysty\u201d, a Andre Parinaud, dyrektor Mi\u0119dzynarodowego Salonu Plakatu w Waszyngtonie potwierdzi\u0142: \u201eKa\u017cdy z obraz\u00f3w Olbi\u0144skiego otwiera \u015bwiat rozkoszy nowych odkry\u0107. Sprawia, \u017ce p\u0142yniemy przez chmury, kwiaty i pi\u0119kne kszta\u0142ty i wierzymy, \u017ce sami jeste\u015bmy postaciami z ba\u015bni\u201d. <\/p>\n\n\n\n

Sam zainteresowany przyznaje, \u017ce wa\u017cny jest dla niego humor, nie przepada za pompatycznymi kompozycjami: \u201eJestem subtelniejszy, zak\u0142adam bia\u0142e r\u0119kawiczki i wysy\u0142am w \u015bwiat metafory\u201d. W trakcie pracy Olbi\u0144skiemu przy\u015bwieca jeden z cytat\u00f3w Goethego \u201eNiewielu ludzi ma na tyle wyobra\u017ani, by zrozumie\u0107 rzeczywisto\u015b\u0107\u201d, a krytykom swojej tw\u00f3rczo\u015bci wyznaje, \u017ce nie zamierza przesta\u0107 malowa\u0107 ckliwych dzie\u0142. Rafa\u0142 Olbi\u0144ski ch\u0119tnie eksperymentuje z nowymi formami, litografi\u0105 i ikonografi\u0105, u\u0142atwiaj\u0105cymi kolejne etapy pracy. Jego tw\u00f3rczo\u015b\u0107 by\u0142a wielokrotnie nagradzana na festiwalach sztuki \u015bwiatowej, m.in. w Pary\u017cu czy Nowym Jorku, ale Olbi\u0144ski twierdzi, \u017ce najwa\u017cniejsza jest dla niego nagroda Prix Savignac w dziedzinie sztuki wsp\u00f3\u0142czesnej. <\/p>\n\n\n\n

W po\u0142owie lat 70. Olbi\u0144ski otrzyma\u0142 pierwsze miejsce i nagrod\u0119 za udzia\u0142 w konkursie Instytutu Praw Cz\u0142owieka w Strasburgu. Kilkana\u015bcie lat p\u00f3\u017aniej malarz, grafik i plakacista m\u00f3g\u0142 poszczyci\u0107 si\u0119 setk\u0105 takich wyr\u00f3\u017cnie\u0144. Opr\u00f3cz wykonywania kolejnych dzie\u0142 artysta stale wsp\u00f3\u0142pracuje z \u201eNew Jorkerem\u201d, \u201eNewsweekiem\u201d, \u201eTimem\u201d, \u201eNew Jork Timesem\u201d, \u201eBuissnes Weekem\u201d, a do 2003 roku ok\u0142adki \u201eCharakter\u00f3w\u201d. Rafa\u0142 Olbi\u0144ski stworzy\u0142 ilustracje do dzieci\u0119cych ba\u015bni. Ksi\u0105\u017cka, kt\u00f3r\u0105 wsp\u00f3\u0142tworzy\u0142 wsp\u00f3lnie z Micha\u0142em Zawadk\u0105 spotka\u0142a si\u0119 z ciep\u0142ym przyj\u0119ciem. W trakcie promocji \u201eGalerii bajek. Wierszy czytanych obrazem\u201d na 24. Promocjach Dobrych Ksi\u0105\u017cek we Wroc\u0142awiu Olbi\u0144ski powt\u00f3rzy\u0142 za prof. Tonym Buzanem, \u017ce jest to pozycja dw\u00f3ch pi\u0119knych umys\u0142\u00f3w dla miliard\u00f3w pi\u0119knych umys\u0142\u00f3w dzieci. <\/p>\n\n\n\n

Rafa\u0142 Olbi\u0144ski zaprojektowa\u0142 tak\u017ce kilka ok\u0142adek p\u0142yt winylowych, m.in. \u201ePowiedz stary gdzie\u015b ty by\u0142\u201d Krzysztofa Klenczona, \u201e\u017bagiel Ziemi\u201d zespo\u0142u Breakout. Stworzy\u0142 kilkana\u015bcie plakat\u00f3w, scenografii oper, w tym do \u201eDon Giovanniego\u201d wystawianego w Filadelfii i prezentowanego na deskach Warszawskiej Opery Kameralnej \u201eCzarodziejskiego fletu\u201d Mozarta. Przyznawa\u0142: \u201eNie jestem pierwszym malarzem, kt\u00f3ry zaproszony zosta\u0142 do pracy w teatrze. Podobnych zada\u0144 podejmowali si\u0119 nawet tacy mistrzowie, jak Salvadore Dali, Marc Chagall czy Pablo Picasso. W ka\u017cdym z tych przypadk\u00f3w scenografia stanowi\u0142a przed\u0142u\u017cenie ich wizji malarskiej. To wszystko, co stworzono na scenie, zazwyczaj mie\u015bci\u0142o si\u0119 w ich stylu, charakterze, emocjach, jakie emanowa\u0142y z ich obraz\u00f3w\u201d.<\/p>\n\n\n\n

Prace Rafa\u0142a Olbi\u0144skiego cechuj\u0105 ba\u015bniowe, nieco wyimaginowane kompozycje inspirowane dzie\u0142ami Ren\u00e9 Margritte’a, Salvadora Dalego, Maxa Ernsta i innych surrealist\u00f3w, jednak w przeciwie\u0144stwie do nich Olbi\u0144ski nie przyt\u0142acza widza mrocznymi, tajemniczymi przedstawieniami. Dzie\u0142a Rafa\u0142a Olbi\u0144skiego sta\u0142y si\u0119 rozpoznawalne, poniewa\u017c artysta wykszta\u0142ci\u0142 sw\u00f3j w\u0142asny, unikatowy styl. Artysta cz\u0119sto zestawia obok siebie kilka na poz\u00f3r nie pasuj\u0105cych przedmiot\u00f3w. W \u201eNiewys\u0142anym li\u015bcie II\u201d malarz po\u0142\u0105czy\u0142 ludzk\u0105 twarz z futera\u0142em na skrzypce, a jeden z jego najs\u0142ynniejszych plakat\u00f3w – \u201eRequiem dla Chopina II\u201d to nic innego jak klawiatura fortepianu i pegaz. Wielu wielbicieli sztuki Olbi\u0144skiego zauwa\u017ca w jego dzie\u0142ach inspiracje sztuk\u0105 dawn\u0105. Tak by\u0142o w przypadku \u201eLedy i \u0142ab\u0119dzia\u201d, popularnym temacie w renesansie, kt\u00f3rego wykonania podj\u0105\u0142 si\u0119 Leonardo da Vinci.<\/p>\n\n\n\n

Spo\u015br\u00f3d wielu nagr\u00f3d jakimi mo\u017ce si\u0119 pochwali\u0107 Rafa\u0142 Olbi\u0144ski otrzyma\u0142 w 2003 roku z\u0142oty medal Gloria Artist przyznawany za wybitne zas\u0142ugi w dziedzinie kultury, a dziewi\u0119\u0107 lat p\u00f3\u017aniej tak\u017ce Order Odrodzenia Polski. Pytany czy odni\u00f3s\u0142 mi\u0119dzynarodowy sukces odpar\u0142: \u201eZ polskich nazwisk tylko jedno naprawd\u0119 co\u015b znaczy w \u015bwiecie i brzmi ono: Abakanowicz. Jestem realist\u0105, wi\u0119c wiem, \u017ce cel, o kt\u00f3rym mowa, jest niemal iluzj\u0105. Pr\u00f3bowa\u0107 jednak trzeba\u201d. Rafa\u0142 Olbi\u0144ski jest postaci\u0105 nietuzinkow\u0105 je\u015bli chodzi o polsk\u0105 sztuk\u0119 nowoczesn\u0105, komentuj\u0105c\u0105 zastan\u0105 rzeczywisto\u015b\u0107. W\u0142a\u015bnie dlatego Rafa\u0142 Olbi\u0144ski bywa nazywany tw\u00f3rc\u0105 polskiego plakatu.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Rafa\u0142 Olbi\u0144ski urodzi\u0142 si\u0119 21 lutego 1943 roku w Kielcach. Chocia\u017c uko\u0144czy\u0142 architektur\u0119 na warszawskiej Politechnice, swoje \u017cycie artysta zwi\u0105za\u0142 z nowoczesnym plakatem, malarstwem i grafik\u0105. Pod koniec lat 60. Olbi\u0144ski rozpocz\u0105\u0142 wsp\u00f3\u0142prac\u0119 z magazynem \u201eJazz Forum\u201d, w kt\u00f3rym pe\u0142ni\u0142 funkcj\u0119 redaktora graficznego. W 1981 roku Rafa\u0142 Olbi\u0144ski wyemigrowa\u0142 do Pary\u017ca, sk\u0105d rok p\u00f3\u017aniej wyjecha\u0142…<\/p>\n","protected":false},"author":6,"featured_media":4013,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[13,8],"tags":[1652,1648,1655,1656,1658,1651,1657,1660,1650,1517,1539,1653,1642,1667,906,1641,359,1647,1664,672,1594,1640,1054,1565,1665,1668,1661,1649,155,66,1644,1666,513,1037,1638,1172,1654,1646,1135,1639,657,147,1663,1535,70,1659,186,248],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.touchofart.eu\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4012"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.touchofart.eu\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.touchofart.eu\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.touchofart.eu\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/6"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.touchofart.eu\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=4012"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/www.touchofart.eu\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4012\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":4018,"href":"https:\/\/www.touchofart.eu\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4012\/revisions\/4018"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.touchofart.eu\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media\/4013"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.touchofart.eu\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=4012"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.touchofart.eu\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=4012"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.touchofart.eu\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=4012"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}