{"id":3950,"date":"2020-05-29T11:08:55","date_gmt":"2020-05-29T09:08:55","guid":{"rendered":"http:\/\/www.touchofart.eu\/blog\/?p=3950"},"modified":"2020-05-29T11:08:55","modified_gmt":"2020-05-29T09:08:55","slug":"nie-tylko-wizerunek-wlasny-czyli-kilka-slow-o-portretach-w-tworczosci-jacka-malczewskiego","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.touchofart.eu\/blog\/nie-tylko-wizerunek-wlasny-czyli-kilka-slow-o-portretach-w-tworczosci-jacka-malczewskiego\/","title":{"rendered":"Nie tylko wizerunek w\u0142asny, czyli kilka s\u0142\u00f3w o portretach w tw\u00f3rczo\u015bci Jacka Malczewskiego"},"content":{"rendered":"\n

Jacek Malczewski nale\u017cy do czo\u0142\u00f3wki naszych rodzimych artyst\u00f3w. S\u0142ysza\u0142y o nim nawet te osoby, kt\u00f3re ze sztuk\u0105 na co dzie\u0144 nie maj\u0105 styczno\u015bci. Pozycja malarza jest stabilna, jego dzie\u0142a znajduj\u0105 si\u0119 we wszystkich najwa\u017cniejszych kolekcjach w kraju, a kolejne prace bij\u0105 rekordy na aukcjach. Nie od dzi\u015b tw\u00f3rca osi\u0105ga jedne z najwy\u017cszych cen sprzeda\u017cy dzie\u0142 sztuki polskiej.<\/p>\n\n\n\n

Kojarzymy go przede wszystkim z symbolizmem, z tajemniczymi postaciami, kryj\u0105cymi mnogo\u015b\u0107 znacze\u0144 lub scenami \u0142\u0105cz\u0105cymi swojski, polski pejza\u017c z fantastycznymi bohaterami.<\/p>\n\n\n\n

Jednak Jacek Malczewski to nie tylko obrazy takie, jak Melancholia <\/em>lub B\u0142\u0119dne ko\u0142o. <\/em>R\u00f3wnie istotn\u0105 cz\u0119\u015bci\u0105 jego dorobku s\u0105 portrety.<\/strong><\/p>\n\n\n\n

\"\"
Jacek Malczewski, Autoportret<\/em>, 1925 (domena publiczna, Wikipedia)<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

Narcyzm na p\u0142\u00f3tnie \u2013 autoportrety<\/h2>\n\n\n\n

Gdy m\u00f3wimy o portretach w tw\u00f3rczo\u015bci Jacka Malczewskiego, pierwszym skojarzeniem s\u0105 zazwyczaj autoportrety, kt\u00f3rych artysta pozostawi\u0142 po sobie naprawd\u0119 niema\u0142o.<\/p>\n\n\n\n

Cz\u0119\u015b\u0107 z nich przedstawia\u0142a po prostu dumnego m\u0119\u017cczyzn\u0119, niekt\u00f3re pokazywa\u0142y go jako malarza przy pracy. Istnieje jednak spora grupa dzie\u0142, na kt\u00f3rych tw\u00f3rca u\u017cyczy\u0142 swojej twarzy Chrystusowi, \u015bw. Franciszkowi lub prorokowi Ezechielowi. Sta\u0142 si\u0119 dla siebie najlepszym modelem, kt\u00f3ry przeszed\u0142 do historii sztuki w tysi\u0105cach r\u00f3\u017cnych ods\u0142on.<\/p>\n\n\n\n

Portrety znakomito\u015bci \u00f3wczesnego \u015bwiata<\/h2>\n\n\n\n

Opr\u00f3cz siebie samego Malczewski portretowa\u0142 te\u017c wielu znanych i cenionych ludzi swoich czas\u00f3w. W jego dorobku znajdziemy cho\u0107by wizerunek W\u0142adys\u0142awa Reymonta, J\u00f3zefa Pi\u0142sudskiego czy Jana Kasprowicza.<\/p>\n\n\n\n

Zazwyczaj nie s\u0105 to typowe wizerunki malowane na zam\u00f3wienie, a raczej dog\u0142\u0119bne studium psychologiczne . Malczewski widzia\u0142 cz\u0142owieka, jego charakter, s\u0142abe i mocne strony. Wszystkie te elementy s\u0105 obecne na p\u0142\u00f3tnach. Artysta cz\u0119sto wplata\u0142 do portret\u00f3w r\u00f3wnie\u017c dodatkowe, symboliczne postaci, kt\u00f3re uzupe\u0142nia\u0142y sens i dope\u0142nia\u0142y kompozycji.<\/p>\n\n\n\n

\u015awietnym tego przyk\u0142adem jest cho\u0107by Portret Feliksa Jasie\u0144skiego. <\/em>Krytyk sztuki patrzy wprost w oczy widza, w d\u0142oniach trzyma tek\u0119, kt\u00f3ra mo\u017ce by\u0107 odwo\u0142aniem do fascynacji Mangghi kultur\u0105 japo\u0144sk\u0105, a zw\u0142aszcza grafik\u0105, lub nawi\u0105zuje do \u201eTeki Polskich Grafik\u00f3w\u201d, jak sugeruje Danuta Gody\u0144 (kustosz dzia\u0142u rycin, MN Krak\u00f3w). Po jego bokach znalaz\u0142y si\u0119 dwa fauny.<\/p>\n\n\n\n

R\u00f3wnie ciekawym dzie\u0142em jest Portret Wojciecha Kossaka<\/em> Bellon\u0105<\/em>. P\u0142\u00f3tno pojawi\u0142o si\u0119 jaki\u015b czas temu na aukcji w Warszawie. Kolega po fachu Malczewskiego zosta\u0142 przedstawiony jako rycerz w pe\u0142nej zbroi, u jego boku stoi Bellona, rzymska bogini wojny.<\/p>\n\n\n\n

Zami\u0142owanie do p\u0142ci pi\u0119knej<\/h2>\n\n\n\n

Symbolizm i mistrzostwo w budowaniu aluzji s\u0105 widoczne we wszystkich dzie\u0142ach tego mistrza i klasyka polskiej sztuki. Portrety stanowi\u0105 tego ukoronowanie \u2013 pe\u0142ne sugestii, niedopowiedze\u0144 i ukrytych element\u00f3w uk\u0142adanki do posk\u0142adania.<\/p>\n\n\n\n

Nie mo\u017cna te\u017c zapomina\u0107 o tym, \u017ce Malczewski by\u0142 r\u00f3wnie\u017c genialnym piewc\u0105 kobiecej urody. W jego dorobku znajdziemy olbrzymi\u0105 ilo\u015b\u0107 portret\u00f3w kobiecych o wspania\u0142ym wyrazie.<\/p>\n\n\n\n

Przebija z nich si\u0142a, charakter oraz olbrzymia dawka energii. To prawdziwe kobiety, z krwi i ko\u015bci, a nie omdlewaj\u0105ce mimozy. S\u0105 wyraziste i po prostu pi\u0119kne w swej r\u00f3\u017cnorodno\u015bci.<\/p>\n\n\n\n

***<\/p>\n\n\n\n

W portretach Malczewskiego tkwi olbrzymia si\u0142a. Artysta r\u00f3wnocze\u015bnie oddawa\u0142 cechy portretowanego, zawiera\u0142 elementy symboliczne, odwo\u0142uj\u0105ce si\u0119 do modela, a tak\u017ce tworzy\u0142 kompozycje mistrzowskie pod wszystkimi wzgl\u0119dami malarskimi.<\/p>\n\n\n\n

Jego portrety przyci\u0105gaj\u0105 i sprawiaj\u0105, \u017ce nie da si\u0119 obok nich przej\u015b\u0107 oboj\u0119tnie.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Jacek Malczewski nale\u017cy do czo\u0142\u00f3wki naszych rodzimych artyst\u00f3w. S\u0142ysza\u0142y o nim nawet te osoby, kt\u00f3re ze sztuk\u0105 na co dzie\u0144 nie maj\u0105 styczno\u015bci. Pozycja malarza jest stabilna, jego dzie\u0142a znajduj\u0105 si\u0119 we wszystkich najwa\u017cniejszych kolekcjach w kraju, a kolejne prace bij\u0105 rekordy na aukcjach. Nie od dzi\u015b tw\u00f3rca osi\u0105ga jedne z najwy\u017cszych cen sprzeda\u017cy dzie\u0142…<\/p>\n","protected":false},"author":5,"featured_media":3951,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[13],"tags":[1505,471,1043,1506,489],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.touchofart.eu\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3950"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.touchofart.eu\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.touchofart.eu\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.touchofart.eu\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/5"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.touchofart.eu\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=3950"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.touchofart.eu\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3950\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":3952,"href":"https:\/\/www.touchofart.eu\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3950\/revisions\/3952"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.touchofart.eu\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media\/3951"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.touchofart.eu\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=3950"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.touchofart.eu\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=3950"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.touchofart.eu\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=3950"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}