{"id":2038,"date":"2019-06-28T09:00:11","date_gmt":"2019-06-28T07:00:11","guid":{"rendered":"http:\/\/www.touchofart.eu\/blog\/?p=2038"},"modified":"2020-01-08T03:02:22","modified_gmt":"2020-01-08T01:02:22","slug":"kochajac-polske-i-malarstwo-jerzy-duda-gracz-i-dialog-z-historia-sztuki","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.touchofart.eu\/blog\/kochajac-polske-i-malarstwo-jerzy-duda-gracz-i-dialog-z-historia-sztuki\/","title":{"rendered":"Kochaj\u0105c Polsk\u0119 i malarstwo – Jerzy Duda-Gracz i dialog z histori\u0105 sztuki"},"content":{"rendered":"\n

Gdy m\u00f3wimy o tw\u00f3rczo\u015bci Jerzego Dudy-Gracza, najcz\u0119\u015bciej wspominamy jego wielkie uczucie do kraju rodzimego i polsko\u015bci, w jej rozmaitych przejawach. Jego mi\u0142o\u015b\u0107 si\u0119ga\u0142a do motyw\u00f3w wizualnych, charakterystycznych zachowa\u0144 Polak\u00f3w oraz przer\u00f3\u017cnych wydarze\u0144, kt\u00f3re wp\u0142ywa\u0142y i wci\u0105\u017c wp\u0142ywaj\u0105 na kszta\u0142towanie postaw naszych rodak\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n

Opr\u00f3cz bycia wnikliwym obserwatorem i psychologiem spo\u0142ecznym, Jerzy Duda-Gracz by\u0142 r\u00f3wnie\u017c analitykiem malarstwa i artyst\u0105, wpisanym w \u015bwiat europejskiej sztuki, z kt\u00f3r\u0105 nawi\u0105zywa\u0142 nieustanny dialog.<\/p>\n\n\n\n

Jaki\u015b czas temu om\u00f3wili\u015bmy ju\u017c arcypolski cykl, stworzony w ho\u0142dzie Fryderykowi Chopinowi<\/a>, dzi\u015b chcemy opowiedzie\u0107 o mi\u0142o\u015bci artysty do malarstwa wielkich mistrz\u00f3w polskich i zagranicznych.<\/p>\n\n\n\n

\"Jerzy<\/figure>\n\n\n\n

Indywidualizm i zapo\u017cyczenia<\/h2>\n\n\n\n

Nikt nie jest samotn\u0105 wysp\u0105 \u2013 ta fraza-wytrych wydaje si\u0119 r\u00f3wnie trafna w przypadku \u017cycia codziennego, jak i dzia\u0142alno\u015bci artystycznej. \u017baden, nawet najbardziej wyzwolony tw\u00f3rca, nie mo\u017ce uwolni\u0107 si\u0119 w pe\u0142ni od dorobku kulturowego cywilizacji, w kt\u00f3rej si\u0119 wychowa\u0142 i z kt\u00f3r\u0105 ma do czynienia na co dzie\u0144. Uczymy si\u0119 przez ca\u0142e \u017cycie i nieustannie magazynujemy w pami\u0119ci sceny i obrazy.<\/p>\n\n\n\n

W przypadk\u00f3w tw\u00f3rc\u00f3w niekiedy zauwa\u017camy czerpanie z dorobku poprzednich pokole\u0144 artyst\u00f3w. To proces naturalny. Warto jednak u\u015bci\u015bli\u0107 \u2013 nie mamy na my\u015bli odtwarzania wprost tematu lub ca\u0142ej kompozycji, gdy\u017c w tym przypadku mamy do czynienia ze zjawiskiem o do\u015b\u0107 ma\u0142ej warto\u015bci artystycznej i etycznej.<\/p>\n\n\n\n

Bardziej pragniemy zwr\u00f3ci\u0107 uwag\u0119 na intelektualne nawi\u0105zanie i dialog z przesz\u0142o\u015bci\u0105, kt\u00f3re pokazuj\u0105 dzie\u0142o w innej ods\u0142onie, pomimo czytelno\u015bci odniesienia. Kompozycja nabiera w\u00f3wczas nowego znaczenia, zmienia si\u0119 kontekst i narracja.<\/p>\n\n\n\n

Mistrzami takich subtelnych odwo\u0142a\u0144, z lekk\u0105 nut\u0105 ironii s\u0105 cho\u0107by Salvador Dali i Fernando Botero.<\/p>\n\n\n\n

Aluzje tego typu s\u0105 r\u00f3wnie\u017c obecne w tw\u00f3rczo\u015bci Jerzego Dudy-Gracza. Nawi\u0105zywa\u0142 on niejednokrotnie do klasyk\u00f3w polskiego malarstwa. Przetwarza\u0142 realistyczne sceny J\u00f3zefa Che\u0142mo\u0144skiego w lekko karykaturalne przedstawienia, pokazuj\u0105c w krzywym zwierciadle wsp\u00f3\u0142czesne sceny. Zreinterpretowa\u0142 w ten spos\u00f3b cho\u0107by powszechnie znan\u0105 Czw\u00f3rk\u0119 <\/em>oraz Babie lato<\/em>.<\/p>\n\n\n\n

Cz\u0119sto zag\u0142\u0119bia\u0142 si\u0119 w tw\u00f3rczo\u015b\u0107 polskich symbolist\u00f3w. Najczytelniejsze s\u0105 powi\u0105zania z Jackiem Malczewskim, czego \u015bwietnym przyk\u0142adem jest Hamlet polny <\/em>\u2013 jasne i wyraziste odwo\u0142anie zar\u00f3wno w formie, jak i samym tytule.<\/p>\n\n\n\n

Jerzy Duda-Gracz by\u0142 r\u00f3wnie wnikliwym analitykiem w przypadku sztuki europejskiej. W\u015br\u00f3d jego obraz\u00f3w pojawiaj\u0105 si\u0119 warianty Wie\u017cy Babel<\/em>, kt\u00f3rej pierwowzorem by\u0142a praca o tym samym tytule, namalowana przez Petera Breugla starszego. W przypadku polskiego malarza, opr\u00f3cz czysto biblijnego tematu, scen\u0119 o\u017cywi\u0142 dodatkowo przegl\u0105d twarzy typowo polskiego spo\u0142ecze\u0144stwa i powi\u0105zanych z nim mocno uszczypliwych atrybut\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n

Intelektualista i malarz charakter\u00f3w<\/h2>\n\n\n\n

Jerzy Duda-Gracz by\u0142 nierozerwalnie zwi\u0105zany z histori\u0105 sztuki polskiej i europejskiej. W jego tw\u00f3rczo\u015bci mo\u017cna zobaczy\u0107 gruntowne wykszta\u0142cenie artystyczne oraz znajomo\u015b\u0107 dokona\u0144 poprzednich pokole\u0144. Artysta czerpa\u0142 z niego, nawi\u0105zywa\u0142 i wchodzi\u0142 w dialog. U\u017cywa\u0142 w\u0142asnego j\u0119zyka, pe\u0142nego polsko\u015bci, erudycji i subtelnych odniesie\u0144, kt\u00f3rych \u015bledzenie mo\u017ce by\u0107 prawdziwym wyzwaniem dla odbiorc\u00f3w.<\/p>\n ","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Gdy m\u00f3wimy o tw\u00f3rczo\u015bci Jerzego Dudy-Gracza, najcz\u0119\u015bciej wspominamy jego wielkie uczucie do kraju rodzimego i polsko\u015bci, w jej rozmaitych przejawach. Jego mi\u0142o\u015b\u0107 si\u0119ga\u0142a do motyw\u00f3w wizualnych, charakterystycznych zachowa\u0144 Polak\u00f3w oraz przer\u00f3\u017cnych wydarze\u0144, kt\u00f3re wp\u0142ywa\u0142y i wci\u0105\u017c wp\u0142ywaj\u0105 na kszta\u0142towanie postaw naszych rodak\u00f3w. Opr\u00f3cz bycia wnikliwym obserwatorem i psychologiem spo\u0142ecznym, Jerzy Duda-Gracz by\u0142 r\u00f3wnie\u017c analitykiem malarstwa…<\/p>\n","protected":false},"author":5,"featured_media":2039,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[6],"tags":[1178,471,1105],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.touchofart.eu\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2038"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.touchofart.eu\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.touchofart.eu\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.touchofart.eu\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/5"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.touchofart.eu\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2038"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/www.touchofart.eu\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2038\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2115,"href":"https:\/\/www.touchofart.eu\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2038\/revisions\/2115"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.touchofart.eu\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media\/2039"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.touchofart.eu\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2038"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.touchofart.eu\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=2038"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.touchofart.eu\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=2038"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}